2024.urtean, Asmaren Nazioarteko Eguna maiatzaren 7an izango da. 1998. urtean lehenengoz ospatu zenetik, asmari buruzko kontzientzia sortzeko eta hezkuntza zabaltzeko munduko ekitaldi garrantzitsuenetako bat da. Gaixotasun kroniko horri buruz kontzientziatzeko une garrantzitsua da; biriketako arnasbideei eragiten die eta bere ondorio nagusiak dira arnasa hartzeko zailtasuna, eztula, sibilantziak eta opresioa bularrean.
Global Initiative for Asthmaren (GINA) ekimenez egiten da ekitaldia, Pneumologiako eta Toraxeko Kirurgiako Espainiako SEPAR Elkarteak eta Guía Española para el Manejo del Asma (GEMA) gidak babestuta; hala, egun honen helburua da mundu osoko pazienteen zaintza hobetzea, hezkuntza- eta sentsibilizazio-jardueren bitartez.
Asma nahasmendu kroniko ohikoenetako bat da. Mundu osoan adin guztietako 350 milioi pertsonari eragiten die, hau da, herritarren % 5ari. Gure herrialdean, 3 milioi pertsonak dute asma. Haurrei dagokienez, ia % 12k dituzte asmarekin bateragarriak diren sintomak, eta ospitalizazio gehien eragiten dituen haur-patologia da. Horrez gain, eragin nabarmena izan dezake gaixotasuna pairatzen duten pertsonen eskola eta laneko errendimenduan.
Arina edo larria izan daiteke eta pazienteen bizitza ere jarri dezake arriskuan. Gaixotasun hau kontrolpean izatea osasun-arretaren helburu nagusia da, diru-sarrerak murrizteko, Larrialdietara gutxiago joateko eta tratamenduen nahigabeko albo-ondorioak murrizteko, hala nola kortikoide sistemikoenak. Kontrol txar horren kausetako bat pazienteak bere patologia, kronikotasuna eta bere tratamendua egunero eta behar bezala hartzeko garrantzia ez ezagutzearen ondorio da. Ildo horretatik, ohikoa da tratamenduarekiko atxikimendu-falta izatea eta inhalagailuak txarto erabiltzea, eta osasun-langileok datu horiek nabarmendu behar ditugu.
Pairatzen dutenen bizi-kalitatean ez ezik, asmak eragin nabarmena du ere osasun-sistemetan, familietan eta ekonomietan. Tratamenduari dagokionez hainbat aurrerapen badaude ere, funtsezko beharrizana dago oraindik medikamentu eta terapia eraginkorrak eskuratzeko modua hobetzeko, bereziki diru-sarrera txikiko eta ertaineko herrialdeetan.
Asmaren Nazioarteko Egunaren harira, osasun-erakundeek, pazienteek eta osasun-langileek bat egin dute adierazteko garrantzitsua dela hobeto kudeatzea eta tratatzea mundu osoan milioika pertsonari eragiten dien gaixotasuna.
Hainbat jarduera egingo dira egun honetan, hala nola hezkuntza-tailerrak, sare sozialetako sentsibilizazio-kanpainak eta ekitaldi publikoak, jendeari asma kudeatzen erakusteko, abiarazleak prebenitzeko eta pazienteen bizi-kalitatea hobetzeko. Ildo beretik, nabarmendu da funtsezkoa dela diagnostiko goiztiarra eta tratamendu-plan pertsonalizatua egitea, gaixotasuna behar bezala kontrolatzeko giltzarriak baitira.
Elkarte zientifikoek adierazi dute asma duten pazienteentzat ezinbestekoa dela dagozkien osasun-langileekin hurbiletik lan egitea, beren beharrizan bereziak estaliko dituen ekintza-plana garatze aldera.
Asmaren Nazioarteko Egunean gogoan izan behar dugu hezkuntza, lankidetza eta konpromisoa oinarri hartuta izugarrizko aurrerapenak egin ditzakegula hizpide dugun gaixotasunaren aurkako borrokan, bai eta mundu osoan asma pairatzen duten pertsonen bizitza nabarmenki hobetu ere.
Hori guztia dela eta, gure ospitaleetako asma-unitateetan patologiaren kontrol txarra hobetu nahi dute, medikazio bereziarekin ez ezik, baita egituratutako hezkuntza-programekin ere, atxikimendua hobetzeko eta pazienteek gaixotasuna hobeto ezagutu dezaten. Halaber, aintzat hartu behar da ere patologia larria duten asmatikoen azpitaldea; izan ere, arriskuan dago haien bizitza eta gaixotasunaren mekanismoan oso modu espezifikoan jarduten duten berariazko tratamenduez, hala nola biologikoez, baliatu ahal dira.
Horrez gain, funtsezkoa da bizi-ohitura egokiak eta ingurune osasungarriak izatea, bereziki haurtzaroan. Haurtzaroan eta haurdunaldian tabako-kearen eta ingurumen-kutsaduraren eraginpean egoteak ondorioak ditu asmaren sintometan. Horregatik guztiagatik, asmaren eta ingurumenaren arteko lotura ebaluatzeko ikerketak bultzatzen ari dira elkarteetan.
Horiek horrela, gure pazienteei helarazi behar diegu medikazio, jarraipen eta pazienteen hezkuntza egokiekin kontrolatu daitekeela asma eta bizi-kalitate ona izan dezaketela.
Milagros Iriberri Pascual
Neumologia Zerbitzuko burua
Gurutzetako Unibertsitate Ospitalea
